122575316 sklep@stanislawbm.pl
Koszyk (0)
Kategorie
PL / zł
Lista wpisów
Lista wpisów

Święty Dominik Guzmán i Zakon Kaznodziejski

08.08.2024
#ŚW DOMINIK
#DOMINIKANIE
#ZAKON KAZNODZIEJSKI
#RÓŻANIEC
#ŚW JACEK
#DOKTOR KOŚCIOŁA
#TEOLOG
#ŚWIĘCI
#BŁOGOSŁAWIENI
#PIER GIORGIO FRASATTI

Ósmego sierpnia dominikanie obchodzą uroczystość swojego założyciela, świętego Dominika Guzmána (ur. ok. 1170 – zm. 1221), hiszpańskiego duchownego z przełomu XII i XIII wieku. Z tej okazji pragniemy pochylić się nad dziełem tego świętego, które działa prężnie i wydaje owoce po dziś dzień.

O założeniu zakonu dominikańskiego

Wracając z misji zleconej przez króla Kastylii, Alfonsa IX, Dominik poznał w południowej Francji dwóch legatów papieskich, którzy mieli na celu zwalczanie silnej ówcześnie herezji albigensów i waldensów, będących obrazoburcami odrzucającymi sakramenty Kościoła. Porozumiawszy się z tymi dostojnikami, hiszpański kapłan zdecydował poświęcić się dziełu nawracania błądzących. Ważnym elementem tego postanowienia było przyjęcie życia ewangelicznego za przykładem samego Jezusa Chrystusa, wędrowanie między miejscowościami i objaśnianie autentycznej nauki chrześcijańskiej. Dominik założył wkrótce klasztor żeński. Dołączyło do niego także jedenastu cystersów pragnących żyć tak, jak on – to oni stali się zalążkiem przyszłej rodziny zakonnej.

Najwierniejsi towarzysze świętego, którzy wytrwali z nim w największych trudnościach, złożyli śluby Zakonu Kaznodziejskiego, zatwierdzonego na soborze laterańskim IV ustnie przez papieża Innocentego III (1215), a później pisemnie przez Honoriusza III (1216). Przyjęli oni regułę św. Augustyna, uzupełniając ją o elementy duchowości norbertańskiej. W 1220 kapituła generalna uchwaliła, iż bracia nie powinni posiadać żadnych dóbr stałych, lecz żyć z darów, tym samym czyniąc swój zakon jednym z tzw. żebrzących.

Nazwa „dominikanie” jest potoczna i pochodzi od imienia założyciela Zakonu Kaznodziejskiego, jednak z czasem zaczęła kojarzyć się z łacińskimi słowami Domini canes, czyli „psy Pańskie”. Stąd jednym z ikonograficznych atrybutów świętego ojca Dominika jest pies w czarne i białe łaty trzymający w pysku pochodnię.

Święty Dominik i różaniec

Jedna z legend otaczających postać św. Dominika sprawiła, iż bywa nazywany pierwszym apostołem różańca. Według św. Ludwika Marii Grigniona de Montforta, założyciel Zakonu Kaznodziejskiego, przebywając w Tuluzie, zadawał sobie niezwykle surową pokutę, chcąc wyprosić przebłaganie za grzechy albigensów uniemożliwiające im nawrócenie, w związku z czym stracił przytomność. Kiedy obudził się, ukazała mu się Maryja, która przedstawiła różaniec, swój „Psałterz anielski” jako broń, która zgodnie z wolą Trójcy Świętej odmieni świat. Pobudzony widzeniem, Dominik ruszył, aby nauczać miejscową ludność. Na początku kazania rozpętała się gwałtowna burza, będąca znakiem Bożej kary, lecz ucichła dzięki modlitwom świętego, który natychmiast po tym nauczał o wartości modlitwy różańcowej i nawrócił swoimi kazaniami niemal wszystkich mieszkańców Tuluzy. Nawiązując do tej legendy, papież Aleksander VI pisał, iż „Przez zasługi św. Dominika, który głosił różaniec w dawnych czasach, cały świat został zachowany od powszechnej ruiny” (bulla Selius qui perfecta, 1495 r.).

Wielcy dominikanie w historii Kościoła

Dzieło świętego Dominika wydało dla Kościoła i świata wielu wspaniałych świętych, w tym troje doktorów Kościoła: św. Alberta Wielkiego, św. Tomasza z Akwinu oraz świętą Katarzynę ze Sieny. Wszystkich świętych dominikańskich jest 54, a błogosławionych aż 246 – do grona tych drugich należy m.in. bł. Piotr Jerzy Frasatti, działacz Akcji Katolickiej. Dominikanami było także czterech papieży – Innocenty V (1276), Benedykt XI (1303-1304), Pius V (1566-1572) i Benedykt XIII (1724-1730) – oraz 68 kardynałów, 13 patriarchów, 242 arcybiskupów i 1201 biskupów.

Po zatwierdzeniu zakonu przez Honoriusza III święty Dominik został mianowany papieskim teologiem i urząd ten od tamtej pory należy się zawsze przedstawicielowi Zakonu Kaznodziejskiego. Obecnie, od 2005 roku, urząd ten pełni nasz rodak, o. Wojciech Giertych.

Zakon Kaznodziejski w Polsce

W naszym kraju dominikanie pojawili się niewiele lat po założeniu zakonu, bo już w 1222 roku. Założycielem polskiej prowincji był św. Jacek Odrowąż (ur. 1176 – zm. 1257), który przyjął swój habit z rąk samego ojca Dominika, podobnie jak jego krewny, również czczony w Polsce założyciel wrocławskiego klasztoru dominikańskiego, bł. Czesław.

W naszym kraju działa obecnie 16 konwentów dominikanów (z czego 6 założonych już w XIII wieku) i 5 domów oraz trzy klasztory mniszek dominikańskich. Bracia i siostry Zakonu Kaznodziejskiego prowadzą oprócz tego m.in. parafie, domy rekolekcyjne, duszpasterstwa, inicjatywy mające na celu rozpowszechnianie wiedzy teologicznej i liturgicznej.

Podsumowanie

Wspominając przykładne życie św. Dominika oraz jego zasługi dla Kościoła, składamy życzenia wszystkim braciom, siostrom i tercjarzom Zakonu Kaznodziejskiego. Oby cieszyli się skutecznym wstawiennictwem swojego założyciela oraz jego opieką nad wszystkimi podejmowanymi przez wyrastające z jego pobożności wspólnoty inicjatywami w Polsce i na całym świecie.

Źródła

W przygotowaniu grafiki dołączonej do wpisu wykorzystane zostały:

  1. reprodukcja obrazu Claudia Coello Święty Dominik Guzmán (domena publiczna; https://commons.wikimedia.org/wiki/File:SaintDominic.jpg).
  2. herb Zakonu Kaznodziejskiego (Creative Commons - https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/; https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Seal_of_the_Dominican_Order.svg).