Jak owocnie przeżyć Wielki Post? W jaki sposób połączyć kontemplowanie wydarzeń zbawczych i zaangażowanie w pomoc innym? Gdzie szukać wskazówek? W przededniu Środy Popielcowej sięgamy do tegorocznego orędzia papieża Franciszka. Przypomnimy również orędzie z Roku Miłosierdzia.
Miłosierny Bóg, czyli jaki?
Żyjemy w czasach, gdy w Kościele często porusza się temat Bożego miłosierdzia. Otaczają nas obrazy „Jezu, ufam Tobie”, fragmenty z „Dzienniczka” siostry Faustyny, modlimy się koronką… W pewien sposób „przyzwyczailiśmy” się do obrazu Boga Miłosiernego, przez co częściowo stracił on swoją wyrazistość.
Papież Franciszek zaprasza nas do odnowienia spojrzenia na kwestię miłosierdzia. Odwołuje się do biblijnej metafory Boga Oblubieńca, znanej z Księgi Ozeasza. Spotykamy w niej Boga zdradzonego, odrzuconego przez umiłowany Izrael (więcej: Biblijny prorok Ozeasz: Boża miłość wobec zdrady człowieka). Bóg walczy o miłość swojej Oblubienicy – o nawrócenie każdego grzesznika.
Miłosierdzie zatem „wyraża zachowanie Boga w stosunku do grzesznika, ofiarując mu jeszcze jedną możliwość skruchy, nawrócenia i wiary” („Misericordiae vultus”, 21), a tym samym odbudowania relacji z Nim.
(Dzieła miłosierdzia na drodze jubileuszu. Orędzie papieża Franciszka na Wielki Post 2016)
W jaki sposób odpowiedzieć na wezwanie Boga Oblubieńca? W 2014 roku papież Franciszek zainicjował akcję „24 godziny dla Pana”, która odbywa się w piątek i sobotę poprzedzające czwartą niedzielę Wielkiego Postu. Papież Franciszek zachęca do otwierania kościołów na całą dobę, by ułatwić wiernym dostęp do spowiedzi świętej oraz zapewnić możliwość adorowania Najświętszego Sakramentu.
Zbudować relację ze słowem Bożym
Autor Listu do Hebrajczyków wskazuje, że „słowo Boże jest żywe i skuteczne” (Hbr 4,12). Papież Franciszek zachęca do zbudowania ze słowem Bożym osobistej więzi:
Słuchanie słowa i wprowadzanie go w życie przygotowuje nas w najlepszy sposób do świętowania ostatecznego zwycięstwa nad grzechem i nad śmiercią zmartwychwstałego Oblubieńca, Tego, który pragnie oczyścić swą Oblubienicę, która oczekuje na Jego przybycie.
(Ibidem)
Franciszek zachęca, by słowu Bożemu kształtować przyjęty przez nas styl życia. Niepodważalnym dowodem potwierdzającym zaufanie wobec wskazówek zawartych w Piśmie Świętym jest postawa otwarcia na potrzebujących. Papież Franciszek przypomina o zakorzenionych w Biblii obowiązkach, które mamy wobec ubogich (zob. Mt 25,34–36). Wspólnota Kościoła przedstawia je w klarownej postaci uczynków miłosierdzia względem ciała i względem duszy. Papież Franciszek przypomina, że w ludziach umęczonych, poranionych, niedożywionych, uciekinierach… możemy spotkać Chrystusa (zob. Mt 25,40).
Papież Franciszek od początku swojego pontyfikatu uwrażliwiał nas na potrzeby ubogich. Jednakże w ostatnich tygodniach jego nauczanie zyskało nowy wymiar. Papież Franciszek, przebywający w szpitalu, sam stał się tym, który potrzebuje opieki i modlitewnego wsparcia. Przemawia do nas nie jako teoretyk, lecz jako świadek cierpienia. Swoją postawą zachęca nas do złożenia nadziei w Panu pomimo „ciemnej doliny”, przez którą nieraz przechodzimy.
Orędzie papieża Franciszka na Wielki Post w Roku Jubileuszowym 2025
Temat nadziei powraca w tegorocznym orędziu Franciszka na Wielki Post. Papież podejmuje w nim zatem temat przewodni Roku Jubileuszowego 2025. Trwanie w nadziei nie oznacza biernego czekania. Przypomina nam o tym motyw pielgrzymki – drogi. Przed wyruszeniem w dalszy etap każdy z nas powinien sobie zadać kilka kluczowych pytań: ku czemu albo raczej ku komu pielgrzymuję? A także: z kim pielgrzymuję? Papież Franciszek zachęca:
Idźmy w tym samym kierunku, do tego samego celu, z miłością i cierpliwością słuchając siebie nawzajem.
(orędzie papieża Franciszka na Wielki Post 2025)
Obecność innych pozwala zobaczyć, na ile jestem otwarty na spotkanie z Bogiem – obecnym w drugim człowieku. Szczególnie wyraźnie mogę zobaczyć swoje odbicie w ubogim, który niejednokrotnie „wyrywa mnie” z poczucia samozadowolenia.
Pobieżna lektura orędzia papieża Franciszka może budzić przekonanie, że bycie chrześcijaninem polega na aktywności, działaniu, konkretnym wyrazom zaangażowania. To prawda, lecz nie cała. To Bóg jest tym, który robi pierwszy krok. Papież Franciszek pyta:
- Czy mam w sobie przekonanie, że Bóg przebacza moje grzechy?
- A może zachowuję się tak, jakbym mógł zbawić się sam?
- Czy pragnę zbawienia i wzywam Bożej pomocy, aby go dostąpić?
(Ibidem)
Zamiast zakończenia
Chrześcijaństwo opiera się na przekonaniu, że to Bóg pierwszy nas umiłował (zob. 1 J 4,19). Wielki Post to znakomita okazja, by odnowić w sobie „pamięć” o Bożej miłości, by właściwie ukierunkować swoje postanowienia. Krzyż – centralny znak tego okresu – porządkuje nasze postrzeganie wiary. Pionowa belka kieruje myśli ku Bogu – naszemu Stwórcy i Zbawicielowi. Belka pozioma przypomina o braciach i siostrach, z którymi wspólnie pielgrzymuję w nadziei na wieczne szczęście z Bogiem.
Bibliografia
- „24 godziny dla Pana”. To dobra okazja do spowiedzi i adoracji, Stacja7.pl, 7.03.2024, https://stacja7.pl/z-kraju/24-godziny-dla-pana-juz-w-piatek-wyjatkowa-okazja-do-adoracji-i-wielkopostnej-spowiedzi/ (dostęp: 27.02.2025).
- Franciszek, Dzieła miłosierdzia na drodze jubileuszu. Orędzie papieża Franciszka na Wielki Post 2016, Wiara.pl, https://papiez.wiara.pl/doc/2945251.Chce-raczej-milosierdzia-niz-ofiary-Mt-9-13 (dostęp: 27.02.2025).
- Kłys P., 24 godziny dla Pana – już 8–9 marca, Archidiecezja.Łódź.pl, 28.02.2024, https://www.archidiecezja.lodz.pl/aktualnosci/2024/02/24-godziny-dla-pana-juz-8-marca (dostęp: 27.02.2025).
- Orędzie Ojca Świętego Franciszka na Wielki Post 2025: Podążajmy razem w nadziei, Opoka.org.pl, 25.02.2025, https://opoka.org.pl/biblioteka/W/WP/franciszek-i/przemowienia/oredzie-ojca-swietego-franciszka-na-wielki-post-2025-podazajmy (dostęp: 27.02.2025).